دوچرخه الكتريكي چگونه كار مي كند ؟



در واقع در دنياي امروزي به دليل حجم زياد ترافيك و شلوغي و مصرف بالاي سوخت هاي فسيلي مثل بنزين و گازوييل ، اگر مردم براي انجام كارهاي خود راهي غير از دوچرخه را انتخاب مي كردند غير معمول به نظر مي رسيد . اما با همه اين هندوانه هايي كه زير بغل آقاي دوچرخه گذاشتيم ( از آنجا كه ايده ال در دنيا وجود نداره ) اين وسيله در شكل عادي نمي تواند جوابگوي همه نيازهاي حمل و نقل ما باشد . بالاخره خيابان بالا و پايين داره سربالايي و سرپاييني داره كه كنترل و حتي راندن آن را براي افرادي از قبيل كودكان و سالمندان و افراد ضعيف دشوار مي كند . در اين ميان دوچرخه هايي متولد شدند كه به دوچرخه هاي الكتريكي معروف هستند و از چند سال پيش اعلام وجود كردند . اما طرز كار اين دوچرخه ها چيست ؟ بياييد نگاهي نزديك به نحوه كار دوچرخه هاي برقي بيندازيم .

حتما قبلا دوچرخه هايي رو ديديد كه روي خود چراغ دارند و هرچه بيشتر ركاب بزنيد نور بيشتر و پايدارتري دارند . اين چراغها توسط يك مولد نيرو به نام دينام روشن مي شوند . در واقع ما ركاب مي زنيم و دينام چراغ را روشن مي كند . حال اگر اين پروسه برعكس اتفاق بيفتد . ما چراغ را بر مي داريم و به جاي آن يك باتري مي گذاريم ، اين باتري يك جريان ثابت و پايداري را به دينام مي دهد و دينام در جهت عكس پروسه بالا به حركت در مي آيد و چرخ دوچرخه را به حركت وا مي دارد اما به جاي دينام از موتورهاي قوي كه مخصوص اين كار هستند استفاده مي شود . باتري جريان را ب موتور مي رساند و موتور چرخ را به حركت در مي آورد .دوچرخه الكتريكي از 4 قسمت اصلي تشكيل شده . باتري ، موتور ، بدنه و پره هاي چرخ و ترمزها .باتري مهمترين قسمت يك دوچرخه الكتريكي است چون تمام توان راه اندازي و حركت دوچرخه رو تامين مي كنه ( البته اگر شما نخواهيد پدال بزنيد ) . اكثر باتريهاي دوچرخه هاي الكتريكي تواني حدود 350 تا 500 وات ( 35- 50 ولت و 10 آمپر جريان ) توليد مي كنند در تئوري مي توانيد از باتري هاي مختلف براي اين كار استفاده كنيد اما در عمل بايد باتري باشد كه انرژي قابل قبولي را در مدت زمان مناسبي ذخيره نگه دارد و اينكه خيلي سنگين هم نباشد . باتري هاي سبك ليتيوم يوني ( همان هايي كه در گوشي ها ، لپ تاپ و mp3 player ها استفاده مي شود ) براي اين كار مناسب هستند البته اين باتري ها نسبت به باتري هاي قديمي كه از جنس نيكل كادميم ( نيكاد ) گران تر هستند اما خب مي ارزد . باتري هاي عرف اين دوچرخه ها سرعتي بين 10 تا 40 مايل در ساعت را ( چيزي حدود 16 تا 70 كيلومتر در ساعت ) توليد مي كنند البته اين در حالتي است كه شما ركاب نمي زنيد . اين تفاوت سرعت بين 10 تا 40 مايل به دليل وجود و سطوح مختلف در زمين( سربالايي سرپاييني دست انداز و … ) مي باشد . در برخي كشورها سرعت 16 تا 35 كيليومتر در ساعت را مجاز مي دانند . باتري ها قابل شارژ هستند .

نقش موتور الكتريكي گرفتن انرژي الكتريكي از باتري و الکتروموتور تبديل آن به انرژي دوراني و در نتيجه حركت دوچرخه مي باشد . موتور را اغلب روي خود چرخ نصب مي كنند . چرخ دوچرخه الكتريكي معمولا بزرگ تر و حجيم تر از چرخ هاي معمولي است . حتما با خورشيدي ( چرخ دنده بزرگ ) دوچرخه آشنا هستيد . موتور الكتريكي به خورشيدي وصل مي شود و با گردش خورشيدي دوچرخه نيز به حركت در مي آيد. در تصوير زير سيم پيچ هاي مسي موجود در موتور را مشاهده مي كنيد .

■ موتور تمام توان

اين موتور براي دوچرخه هايي طراحي مي شود كه كمترين استفاده از ركاب را دارند . در واقع براي افرادي كه از ركاب زدن تنفر دارند ساخته شده و اغلب براي رفت و آمد مسيرهاي كوتاه استفاده مي شوند . اين موتور ها به باتري هاي سنگين تر و حجيم تر نياز دارند . با اين موتورها سرعتي بين 16 تا 30 كيلومتر پيدا خواهيد كرد . اين موتور را اغلب روي چرخ عقب نصب مي كنند .
همانطور كه از اسمش پيداست از اين موتورها براي كمك گرفتن در مواقعي كه احساس خستگي مي كنيد و يا براي عبور از سربالايي بهره مي گيرند . در واقع شما بيشتر زمان را ركاب مي زنيد . با استفاده از اين نوع موتور مي توانيد حدود 80 تا 145 كيلومتر در ساعت سرعت بگيريد . اين موتور را اغلب در وسط دوچرخه نصب مي كنند كه چرخ دنده متصل به ركاب را به حركت در آورد .
بدنه دوچرخه هاي الكتريكي را كمي متفاوت با نوع معمولي مي سازند . مسلما اين بدنه بايد محكم اما در عين حال سبك طراحي شود كه وزن زياد باعث تلفات انرژي باتري نشود . معمولا بدنه را از جنس آلياژ آلومينيوم مي سازند . هرچه بدنه سبكتر ، وزن كل سبكتر و در نتيجه مسافت بيشتري با باتري طي مي شود . پره ها نيز بايد محكم تر از پره معمولي باشند چون در غير اينصورت در برابر انرژي گشتاوري توليد شده توسط موتور خم مي شوند .مواقعي كه دوچرخه سوار احساس مي كند مي تواند دوچرخه را خلاص كند براي ذخيره انرژي باتري بايد اين كار را بكند . الکتروموتور اين دوچرخه ها را قابل تنظيم مي سازند در واقع مي توانيد حداكثر سرعت خود را اتنظيم كنيد . هر چه سرعت بيشتر ، تخليه باتري بيشتر . قانوني وجود داره كه به ترمزهي بازتوليد كننده معروفه . در ماشين ها و الکتروموتور از اين قانون استفاده ميشه و اون اينه : وقتي ماشين در حال حركته انرژي از طريق باتري به موتور مي رسد اما زماني كه ماشين ترمز مي كند انرژي جنبشي چرخها ذخيره و به طور معكوس به باتري منتقل مي شود و باعث شارژ باتري مي شود كه مي توان از همان انرژي براي حركت مجدد استفاده كرد . بر عكس اين قضيه نيز صادقه يعني وقتي دوچرخه خلاص باشد و در سراشيبي قرار گيرد ، چرخهاي دوچرخه موتور را در جهت معكوس مي گردانند و باعث شارژ باتري مي شود . در عمل اين كار شدني نيست چون هر بار بايد سراشيبي هاي زيادي را برويد تا باتري شما شارژ شود . ترمز اين دوچرخه ها فرق چنداني با ديگر دوچرخه ها نمي كند .

دوچرخه هاي الكتريكي به دليل استفاده از باتري بازهم كامل نيستند چون مواد اوليه ساخت باتري و پسماندهاي آن نيز پيامدهايي خواهد داشت . امروزه با پيشرفت ساخت پنل هاي خورشيدي دوچرخه هايي ساختند كه ديگر احتياجي به باتري ندارند . پنل خورشيدي را در ترك بند دوچرخه نصب مي كنند و بعيد هم نيست تا چند وقت ديگه با استفاده از انرژي باد دوچرخه بسازند !
قيمت جهاني دوچرخه هاي الكتريكي از 300 دلار شروع ميشه تا 1400 دلار كه در ايران يك دوچرخه برقي معمولي از 1 ميليون تومان شروع ميشه به بالا . ( احتمال داره قيمت ها در آينده به دليل تغييرات ارز ، بالا و پايين بشه ) .
اگر قصد خريد داريد به منطقه گمرك تهران قسمت فروش موتورسيكلت و دوچرخه يه سر بزنيد .